Naslag
Woordenlijst Microsoft-licenties
Begrijpelijke definities van de termen die je op elke productpagina, factuur en activeringsmelding tegenkomt.
Ken je een term uit onze koopgidsen, vergelijkingstabellen of productomschrijvingen niet, zoek die dan eerst hier op. De definities zijn bewust kort — meestal twee zinnen — en linken door naar de uitgebreide gids als je dieper wilt gaan.
A
- Abonnementslicentie
- Terugkerende vergoeding die de software geactiveerd en up-to-date houdt. Stopt met werken in beperkte modus of alleen-lezen wanneer het abonnement verloopt (voorbeeld: Microsoft 365).
- Active Directory
- De adreslijstservice van Microsoft die gebruikers-, groeps- en computeraccounts opslaat voor een Windows-netwerk. Wordt uitgevoerd op Windows Server met de AD DS-rol.
- Always On-beschikbaarheidsgroepen
- SQL Server Enterprise-functie voor hoge beschikbaarheid van replica's van een of meer databases op meerdere servers, met automatische failover.
- Azure Hybrid Benefit
- Korting waarmee organisaties on-premises Windows Server- of SQL Server-licenties met Software Assurance kunnen hergebruiken om de kosten van Azure VM's te verlagen.
B
- BitLocker
- Volledige schijfversleuteling ingebouwd in Windows Pro en hoger. Gebruikt TPM-gebonden sleutels zodat het station onleesbaar is als het uit het originele apparaat wordt verwijderd.
Bijbehorende gids: BitLocker inschakelen
C
- CAL
- Client Access License — vereist voor elke gebruiker of elk apparaat dat verbinding maakt met een Windows Server, SQL Server of Exchange Server. Verkrijgbaar per gebruiker of per apparaat.
- Click-to-Run
- Streaminginstallatietechnologie die wordt gebruikt door Office 2016+ en Microsoft 365. Downloadt een kleine bootstrapper die de rest van de suite streamt en maandelijks bijwerkt.
- Core-licentieverlening
- Windows Server en SQL Server worden per fysieke core gelicenseerd (met een minimum van 16 cores per server voor Windows Server). Hyper-threading telt niet mee — alleen fysieke cores.
Bijbehorende gids: SQL CAL versus Core
D
- Domeindeelname
- Een Windows-pc toevoegen aan een Active Directory- of Entra ID-domein zodat centrale aanmelding, groepsbeleid en gedeelde resources beschikbaar zijn. Vereist Pro of Enterprise.
E
- Eeuwigdurende licentie
- Eenmalige aankoop waarmee u een specifieke softwareversie voor altijd kunt blijven gebruiken. Office 2024 en Windows 11 zijn eeuwigdurend; Microsoft 365 niet.
- ESD-levering
- Electronic Software Delivery — uw productsleutel en downloadlink worden na afrekenen per e-mail bezorgd. De standaard digitale leveringsmethode in de industrie sinds 2010.
- Extern bureaublad (RDP)
- Microsoft-protocol voor externe toegang tot een Windows-sessie. Voor het hosten van RDP is Windows Pro/Enterprise of Windows Server vereist (Home kan niet hosten).
F
- FPP
- Full Packaged Product — de officiële Microsoft-benaming voor retail-boxed/digitale licenties verkocht aan eindgebruikers. Overdraagbaar, niet gebonden aan hardware.
H
- Hyper-V
- Het type-1-hypervisor van Microsoft, inbegrepen in Windows Pro/Enterprise en Windows Server. Voert Linux- en Windows-VM's native uit zonder software van derden.
K
- KMS
- Key Management Service — een on-premises server die Windows- en Office-clients met volumelicentie activeert in cycli van 180 dagen. Vereist minimaal 25 Windows- of 5 Office-clients.
L
- LTSC
- Long-Term Servicing Channel — een Windows- of Office-releasetak die 5–10 jaar alleen beveiligingsupdates ontvangt, zonder functiewijzigingen. Ontworpen voor kiosken, medische apparaten en vergrendelde werkstations.
M
- MAK-sleutel
- Multiple Activation Key — een volumelicenties-sleutel met een vaste pool eenmalige activeringen bij de activeringsservers van Microsoft. Gebruikt door bedrijven voor offline of onbeheerde apparaten.
- Microsoft 365 Copilot
- AI-invoegtoepassing die inhoud opstelt in Word, Outlook, PowerPoint, Excel en Teams op basis van de Microsoft Graph-gegevens van uw tenant. Vereist een commercieel Microsoft 365-abonnement.
O
- OEM-licentie
- OEM-licentie van de apparaatfabrikant — meegeleverd met een kant-en-klare pc en gekoppeld aan het moederbord van dat apparaat. Na activering wettelijk niet overdraagbaar naar een andere computer.
- Office Deployment Tool
- Gratis Microsoft-opdrachtregelprogramma (setup.exe) dat Office installeert via een XML-configuratie — keuze van architectuur, kanaal, taal en te installeren apps.
- OneDrive
- Microsoft-cloudopslag voor bestanden. Microsoft 365 Personal bevat 1 TB per gebruiker; Family geeft 1 TB aan elk van de zes gebruikers.
- OSE
- Operating System Environment — één actieve Windows-instantie (fysiek of virtueel). Windows Server Standard dekt twee OSE's per server; Datacenter dekt onbeperkte aantallen.
- Outlook
- De mail- en agendaclient van Microsoft. Inbegrepen in Office Home & Business+ en elk Microsoft 365-abonnement. De nieuwe 'Outlook'-app vervangt Windows Mail vanaf 2024.
Bijbehorende gids: Retail versus OEM
Bijbehorende gids: ODT-handleiding
R
- Retail-licentie
- Full Packaged Product-sleutel verkocht aan eindgebruikers. Overdraagbaar tussen computers: deactiveer op de oude pc en activeer op de nieuwe.
S
- Secure Boot
- UEFI-functie die alleen door vertrouwde sleutels ondertekende bootloaders laadt en zo pre-OS-rootkits blokkeert. Vereist voor Windows 11 en aanbevolen voor elke moderne pc.
T
- TPM 2.0
- Trusted Platform Module v2 — hardware-cryptochip vereist door Windows 11 voor Secure Boot, BitLocker en Windows Hello. De meeste pc's van 2018 of later hebben er één (soms aangeduid als fTPM in het BIOS).
Bijbehorende gids: Windows 11 TPM-omleidingsrisico's
U
- Uitgebreide beveiligingsupdates (ESU)
- Betaald programma met uitsluitend beveiligingspatches dat Microsoft aanbiedt na het einde van de reguliere ondersteuning van een product. Beschikbaar voor Windows 10 (einde 2025) voor maximaal drie extra jaren.
Bijbehorende gids: Windows 10 ESU uitgelegd
V
- Volumelicentie
- Microsoft-licentieprogramma (Open, MPSA, Enterprise Agreement) voor organisaties die 5 of meer licenties aanschaffen. Goedkoper per licentie dan Retail en beheerd via het Volume Licensing Service Center.
W
- Windows Hello
- Biometrisch aanmelden (gezicht, vingerafdruk, pincode) ingebouwd in Windows 10/11. Vereist een TPM en een IR-camera of vingerafdruklezer voor biometrie.
- WSUS
- Windows Server Update Services — gratis rol op Windows Server die Windows- en Office-updates centraliseert voor een bedrijfsnetwerk in plaats van dat elke pc zelf bij Microsoft pullt.
Zo gebruik je deze woordenlijst
Gebruik Ctrl/⌘ + F om de pagina te doorzoeken, of klik hierboven op een letter om naar dat blok te springen. Elke term heeft een permalink: klik op de term voor een deelbare URL als /glossary#oem die direct op de definitie landt. We vullen de lijst aan zodra Microsoft een programma hernoemt (bijvoorbeeld de overgang van MPSA naar NCE in 2024).
Waarom licentiewoordenschat geld waard is
Bijna elke dure licentiefout begint als een woordenschatprobleem. Iemand koopt een OEM-sleutel in de veronderstelling dat die overdraagbaar is, begroot Windows Server zonder CAL's, of denkt dat een volumesleutel een retail-installatie activeert. Op een afrekenpagina lijken die woorden inwisselbaar; de licentievoorwaarden erachter zijn dat niet.
Deze woordenlijst definieert termen precies zoals Microsofts Productvoorwaarden ze gebruiken en voegt het praktische gevolg toe: wat verandert er als een licentie retail is in plaats van OEM, per core in plaats van per server, of eeuwigdurend in plaats van abonnement. Elke term is bewust kort en linkt door naar de uitgebreide gids.
- A–Z
- sprongnavigatie met permalink per term
- 6
- talen, elke definitie gelokaliseerd
- 2026
- terminologie getoetst aan actuele Productvoorwaarden
- 0
- marketingjargon, alleen heldere definities
De vijf verschillen die bepalen wat mag
Leer je maar vijf begrippenparen, leer dan deze. Elk bepaalt of een licentie mag verhuizen, hoeveel mensen die dekt en hoelang die geldt.
| Verschil | Wat het echt betekent | Gevolg voor jou |
|---|---|---|
| Retail vs OEM | Retail wordt aan een persoon verkocht, OEM bij een apparaat | Retail verhuist na deactivering; OEM sterft met het moederbord |
| Eeuwigdurend vs abonnement | Eenmalige aankoop van een versie tegen gehuurde toegang | Eeuwigdurend blijft werken zonder betaling, maar krijgt nooit nieuwe versies |
| Per gebruiker vs per apparaat | Licentie volgt de persoon of de hardware | Per gebruiker vanaf 3 apparaten; per apparaat bij ploegendienst |
| Corelicentie vs CAL | Recht om de server te draaien tegen recht om te verbinden | Windows Server heeft beide nodig; alleen cores begroten onderschat de kosten |
| Volume (MAK/KMS) vs retail | Bedrijfsbrede activering tegen consumentensleutel | Volumesleutels vereisen volumemedia en activeren geen retail-ISO |
Lees je factuur als een licentiespecialist
- Zoek het kanaalwoord — Retail, OEM, ESD of Volume. Dat bepaalt overdraagbaarheid meer dan wat dan ook.
- Controleer het aantal apparaten of gebruikers in de SKU-naam, niet in de reclamekop erboven.
- Kijk bij serverproducten of CAL's apart staan of gewoon ontbreken.
- Noteer het versiejaar: Office 2021 en 2024 hebben andere einddatums en mengen niet onder één sleutel.
- Bevestig dat de licentie eeuwigdurend is als je die als investering begroot.
- Bewaar de factuur: die bewijst het gebruiksrecht en is de enige route naar een nieuwe sleutel.
Veelgestelde vragen over de woordenlijst
- Wat is het verschil tussen een productsleutel en een digitale licentie?
- Een productsleutel is een reeks van 25 tekens die je tijdens de installatie invoert. Een digitale licentie is een activeringsrecord gekoppeld aan je hardware-ID en Microsoft-account, zonder in te typen sleutel. Upgrades naar Windows 11 vanaf een geactiveerde Windows 10 leveren meestal een digitale licentie op.
- Mag je een OEM-licentie los kopen?
- OEM-licenties zijn bedoeld om met een nieuw apparaat te worden geleverd. Koop je licenties om tussen machines te verplaatsen of op bestaande hardware te installeren, dan is retail het juiste kanaal — daarom draait onze catalogus om retail- en ESD-sleutels.
- Wat is een CAL en heb ik die nodig?
- Een Client Access License geeft een gebruiker of apparaat het recht verbinding te maken met Windows Server. De serverlicentie bevat dat recht niet. Elke omgeving met echte gebruikers heeft CAL's nodig naast corelicenties.
- Wat betekent ESD?
- Electronic Software Delivery: de licentie komt als sleutel plus downloadlink in plaats van in een doos. De rechten zijn identiek aan retail in doos; alleen de levering verschilt.
- Waarom werkt mijn KMS-sleutel thuis niet?
- KMS-sleutels activeren tegen een Key Management Service in het bedrijfsnetwerk. Buiten dat netwerk kan er niet geactiveerd worden. Thuis en in het mkb heb je retail- of MAK-sleutels nodig.
- Hoe vaak wordt de woordenlijst bijgewerkt?
- Telkens als Microsoft een programma hernoemt of stopzet. Recent: de overgang van CSP-inkoop naar de New Commerce Experience en het einde van mainstream-ondersteuning voor Windows 10 in oktober 2025.