LicenseVault

Koopgids

· 11 min leestijd· Bijgewerkt op 2026-04-30

Windows Server-licenties — de begrijpelijke gids

Kernen, CAL's, Standard vs. Datacenter, virtualisatierechten — Windows Server-licenties ontmystificeerd met praktijkvoorbeelden.

  • Windows Server
  • Licenties
  • CAL
Windows Server-licenties — de begrijpelijke gids
Min. kernen/server
16
Std VM's/licentie
2
Datacenter VM's
Onbeperkt
Essentials-limiet
25 gebruikers

Twee onderdelen: de server + de CAL's

Windows Server wordt in twee delen gelicentieerd. Eerst licenseert u de server zelf — op basis van fysieke kernen, in pakketten van minimaal 16 kernen. Vervolgens licenseert u elke gebruiker of elk apparaat dat verbinding maakt met een Client Access License (CAL).

Zonder beide onderdelen bent u niet compliant, ook al werkt alles technisch gezien. Microsoft-licentie-audits vinden wel degelijk plaats.

Stap 1 — Licenseer de serverkernen

Tel de fysieke kernen over alle CPU-sockets. Minimum 8 kernen per socket, minimum 16 kernen per server. Rond naar boven af. Kies daarna de editie.

  • · Standard — 2 virtuele instanties (OSE's) per licentie. Stapel licenties om meer VM's toe te voegen.
  • · Datacenter — onbeperkte OSE's op de gelicentieerde hardware. Voegt Shielded VM's, SDN en Storage Spaces Direct toe.
  • · Essentials — één server, max. 25 gebruikers / 50 apparaten, geen CAL's vereist.
Standard vs. Datacenter vs. Essentials
FunctieEssentialsStandardDatacenter
Max. gebruikers / apparaten25 / 50Onbeperkt (CAL's)Onbeperkt (CAL's)
VM's per licentie1 (host)2 OSE'sOnbeperkt
Storage Spaces Direct——✓
Shielded VM's——✓
Software-defined networking——✓
Richtprijs (per 16 kernen)~€450~€800~€5.800
Kosten per VM bij opschaling — enkele 16-kern-host(€ / VM)
  • Standard, 2 VM's400 € / VM · 1× licentie
  • Standard, 4 VM's400 € / VM · 2× licenties
  • Standard, 8 VM's400 € / VM · 4× licenties
  • Standard, 12 VM's400 € / VM · 6× licenties
  • Datacenter, onbeperkt290 € / VM · break-even ≈12 VM's

Stap 2 — Licenseer de gebruikers (of apparaten)

Kies User CAL's (per benoemde gebruiker, elk apparaat) of Device CAL's (per gedeeld apparaat, elke gebruiker). Kies het model dat het laagste aantal oplevert.

Vuistregel: kenniswerkers met meerdere apparaten → User CAL's. Ploegwerkers die een werkstation delen → Device CAL's.

User CAL vs. Device CAL

Pros

  • User CAL: dekt elk apparaat dat een persoon gebruikt (laptop, telefoon, thuispc).
  • User CAL: ideaal voor hybride en externe medewerkers.
  • Device CAL: goedkoper wanneer 2 of meer ploegen dezelfde pc delen.

Cons

  • User CAL: verspild budget voor machines die af en toe door externen worden gebruikt.
  • Device CAL: niet overdraagbaar — een nieuw gedeeld apparaat vereist een nieuwe CAL.
  • U kunt de modellen niet per gebruiker combineren — kies één model per werkbelasting.

Stap 3 — Voeg RDS CAL's toe als u Remote Desktop gebruikt

Remote Desktop Services (voorheen Terminal Services) vereist een aanvullende RDS CAL bovenop de standaard CAL voor elke verbindende gebruiker of elk apparaat.

U kunt standaard CAL's en RDS CAL's niet uitwisselen tussen het User- en het Device-model — kies één model per CAL-type.

Een praktijkvoorbeeld

Klein bedrijf met 1 Hyper-V-host (16 kernen, 2 CPU's), waarop 4 VM's draaien. 20 medewerkers, elk met een laptop. 5 van hen maken verbinding via Remote Desktop.

  • · 2 × Windows Server 2022 Standard (16-kern-pakketten) → 4 OSE's gedekt.
  • · 20 × Server User CAL's.
  • · 5 × RDS User CAL's voor de RDS-gebruikers.

  1. Inventariseer de hardware

    Tel de fysieke kernen per host. Noteer de CPU-socket-indeling. Beslis per host voordat u een editie kiest.

  2. Kies de editie op basis van het aantal VM's

    ≤10 VM's/host → Standard. ≥12 VM's/host → Datacenter. Modelleer bij twijfel beide opties en vergelijk.

  3. Tel de gebruikers- en apparaat-CAL's

    Maak afzonderlijke lijsten van benoemde gebruikers en gedeelde apparaten. Kies het goedkoopste model per werkbelasting.

  4. Voeg RDS CAL's toe indien nodig

    Iedereen die Remote Desktop, RemoteApp of RDWeb gebruikt, heeft bovenop de standaard CAL een RDS CAL nodig.

Veelgestelde vragen

Heb ik CAL's nodig voor een server die alleen als VPN dient?
Ja. Elke gebruiker of elk apparaat dat zich authenticeert bij een Windows Server — via VPN, bestandsshare of afdrukserver — heeft een Server CAL nodig. Alleen servers die gedekt zijn door een External Connector License zijn vrijgesteld.
Zijn SQL Server CAL's hetzelfde als Windows Server CAL's?
Nee. Het zijn afzonderlijke producten die apart moeten worden aangeschaft. Een SQL Server CAL vervangt nooit een Windows Server CAL.
Kan ik Server 2025 downgraden naar 2022?
Ja. Alle retail Windows Server-licenties bevatten downgraderechten naar de twee vorige versies. U activeert met de oudere media en de nieuwere sleutel.

Aanbevolen licenties

−96%
Windows Server
Windows Server 2022 Standard

Windows Server 2022 Standard

Permanent · 16-core · 2 VM's

16-core basis Standard-editie met maximaal 2 OSE's / Hyper-V-containers.

€ 39,99€ 1.069,00
Levenslange garantie
Bekijken
−99%
Windows Server
Windows Server 2022 Datacenter

Windows Server 2022 Datacenter

Permanent · 16-core · Onbeperkt aantal VM's

Onbeperkte virtualisatie voor sterk gevirtualiseerde datacenteromgevingen.

€ 89,00€ 6.155,00
Levenslange garantie
Bekijken
−90%
Windows Server
Windows Server 2022 User CAL — 5-pack

Windows Server 2022 User CAL — 5-pack

5 User CAL's · Server 2022

5 standaard User CAL's voor toegang tot Windows Server 2022.

€ 19,00€ 199,00
Levenslange garantie
Bekijken
−96%
Windows Server
Windows Server 2022 RDS User CAL — 5-pack

Windows Server 2022 RDS User CAL — 5-pack

5 User CAL's · Server 2022

Remote Desktop Services gebruikers-CAL's (5-pack) voor Server 2022.

€ 29,00€ 749,00
Levenslange garantie
Bekijken

Verwante gidsen

Alle gidsen